Alle afleveringen
14 afleveringen, van nieuw naar oud
-
S3A7: De digitale revolutie is hier. Is de sector er klaar voor? (met Arjen Adriaanse, TNO)
7 oktober 2026 · 39 min
In deze aflevering van Built by AI gaan Bart Brink en Guido van Winden in gesprek met Arjen Adriaanse, Scientific Director Mobility & Built Environment bij TNO en hoogleraar aan de Universiteit Twente. Hij onderzoekt hoe we met digitale technologieën zoals AI en digital twins de bouw en infra slimmer kunnen maken. Daarbij kijkt hij niet alleen naar wat technisch kan, maar ook naar wat binnen en tussen organisaties moet veranderen om deze technologieën succesvol toe te passen. Lees meer
Volgens Arjen is de sector duidelijk in een digitale revolutie beland. Als wetenschapper illustreert hij dat met het doen van onderzoek: een gedegen literatuurstudie die vroeger twee maanden duurde, kan nu in één dag. Daar zit ook een risico: wie alleen nog controleert, verliest verdieping en wordt minder kritisch.
Daar staat tegenover dat AI oplossingsrichtingen kan aandragen waar we zelf misschien nog niet aan hadden gedacht. Als voorbeeld uit de praktijk noemt hij AI-agents die als schil om een digital twin worden gelegd. Zo kun je bij gebiedsontwikkeling bevragen wat een beslissing betekent voor bijvoorbeeld verkeersstromen en emissies.
Wat staat grootschalige toepassing dan nog in de weg? Arjen ziet dat sectorbreed nog een stuk digitale volwassenheid ontbreekt. AI werkt op data, en de modellen worden pas waardevol als die data op orde is. Zijn tips aan elke organisatie: kijk goed naar je digitale basis, zorg dat je niet alleen leert maar ook opschaalt door oplossingen herhaalbaar te maken in verschillende situaties, en pas AI niet alleen toe in bestaande processen, maar kijk ook of je die processen zelf opnieuw kunt ontwerpen.
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI '26. Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S3A6: AI als supersnelle locatiescout. Maar ook net zo goed? (met Pim van Wylick, Planalogic)
30 september 2026 · 39 min
Waarom hebben vliegtuigbouwers software om duizenden ontwerpvarianten tegen elkaar af te wegen, en architecten niet? Lees meer
Die vraag hield Pim van Wylick in 2003 en 2004 bezig, toen hij als architect werkte aan het Olympisch Stadion van Peking, beter bekend als het Vogelnest. Hij ontdekte dat er met software uit onder meer de vliegtuigbouw veel meer mogelijk was dan in de architectuur gebruikelijk was, en dat bracht hem ertoe zich hier verder in te verdiepen.
In deze aflevering van Built by AI gaan Bart Brink en Guido van Winden in gesprek met Pim, medeoprichter van Planalogic. Planalogic richt zich op het bieden van inzicht waarmee betere bouw- en gebruikskeuzes gemaakt kunnen worden, of dat nu gaat om bouwkosten, CO2-uitstoot of andere factoren waar een project op wil sturen.
Een van de projecten waar Planalogic nu aan werkt is Grondvisie, samen met AM. Normaal kost het zes tot acht weken om de haalbaarheid van een locatie te toetsen, inclusief het checken van omgevingsplannen en eerste ontwerpschetsen. Binnen Grondvisie wordt onderzocht of AI dat proces kan versnellen. Op tien locaties die AM zelf al onderzocht heeft, wordt getest hoe goed het oordeel van AI overeenkomt met het eigen oordeel.
Planalogic ontving dit jaar een voucher vanuit het TKI Bouw en Techniek-programma AI voor Woningbouw voor het project Grondvisie.
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI '26. Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S3A5: Wat we morgen kunnen hergebruiken, weten we vandaag door AI (met Mirjam Schmüll, Brokkenmákers)
23 september 2026 · 33 min
Hoe kunnen we voorspellen welke materialen wanneer vrijkomen, nog voordat sloop of renovatie begint? In deze aflevering van Built by AI gaan Bart Brink en Guido van Winden in gesprek met Mirjam Schmüll, architect en medeoprichter van Brokkenmákers. Het gesprek gaat over de MateriaalRadar Wonen, een AI-toepassing die meerjarenonderhoudsplannen van woningcorporaties analyseert om toekomstige materiaalstromen inzichtelijk te maken. Lees meer
Met de MateriaalRadar Wonen brengt AI grote hoeveelheden gebouw- en onderhoudsdata samen tot een concreet beeld: welke materialen komen wanneer beschikbaar, en waar. Zodra je dat weet, kun je vraag en aanbod van circulaire bouwmaterialen beter met elkaar verbinden en nieuwe grondstoffenketens organiseren. Zo wordt een gebouw niet alleen een eindproduct, maar ook een grondstoffenbank voor de volgende generatie.
Brokkenmákers ontving dit jaar een voucher vanuit het TKI Bouw en Techniek-programma AI voor Woningbouw voor de MateriaalRadar Wonen, die samen met Urban Mining Institute, Structural Collective en woningcorporatie Woonpartners wordt ontwikkeld.
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI '26. Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S3A4: AI bloeit op bij woningcorporaties, maar nog in te veel losse tuintjes (met Liesbeth Spies, Aedes)
16 september 2026 · 40 min
In deze aflevering van Built by AI gaan Bart Brink en Guido van Winden in gesprek met Liesbeth Spies, voorzitter van Aedes, de branchevereniging voor woningcorporaties. Aedes en haar 250 leden zorgen voor een dak boven het hoofd van 4 miljoen mensen, samen goed voor ongeveer 30% van de Nederlandse woningvoorraad. Lees meer
Die schaal brengt een grote opgave met zich mee: voldoende woningen bouwen, verduurzamen en betaalbaar houden. Technologie, en specifiek AI, kan daarbij helpen, maar wordt nu vooral op individuele basis ingezet. Het lijkt op 1.000 bloemen laten bloeien: veel losse experimenten per corporatie, nog te weinig gezamenlijke lijn.
Liesbeth ziet daarbij wel mooie voorbeelden van hoe AI al helpt: door medewerkers te ontzorgen en de dienstverlening aan huurders te verbeteren. Persoonlijk contact blijft daarbij onmisbaar, maar het helpt wel als een tool 24/7 acute vragen kan beantwoorden. Of als de medewerker die verantwoordelijk is voor het onderhoudsplan sneller inzicht krijgt in de staat van woningen. Ook bij wachtlijsten, toewijzing en waardering ziet ze kansen.
Aedes voert daarover gesprekken met directies, want als het niet van bovenaf wordt aangestuurd, ontstaat de beweging ook niet.
Haar focus voor de komende tijd: standaardisering.
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI ‘26. Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S3A3: AI als meetlint én routeplanner voor onderhoud en verduurzaming (met Dirk Huibers, Spotr)
9 september 2026 · 40 min
In deze aflevering gaan Bart Brink en Guido van Winden in gesprek met Dirk Huibers, medeoprichter van Spotr. Met AI en computer vision haalt Spotr uit satellietfoto's, Street View en dronebeelden automatisch de conditie van een gebouw, en de materialen en afmetingen van daken, gevels, kozijnen en ramen. Niemand hoeft er dus nog fysiek met een meetlint of steiger langs. Lees meer
Dit doen zij onder andere samen met De Alliantie. Spotr helpt hen om betere afwegingen te maken bij onderhoud en verduurzaming van hun omvangrijke woningportefeuille. Het gaat dan niet alleen om wat onderhoud kost, maar ook om hoe dat zich verhoudt tot verduurzamingskeuzes, zoals wel of niet een warmtepomp plaatsen in plaats van een nieuwe cv-ketel. Dirk vergelijkt het met Google Maps: AI kan de snelste, goedkoopste of meest duurzame route doorrekenen, maar de mens blijft aan het stuur.
Dirk deelt ook een belangrijke les uit zijn werk als developer en ondernemer: "do things that don't scale". Niet omdat je oplossing niet schaalbaar moet zijn, maar omdat je eerst moet ontdekken waar een oplossing echt waarde toevoegt voordat je kunt opschalen. Zo loopt hij zelf nog regelmatig stage in nieuwe omgevingen om te ontdekken waar een oplossing daadwerkelijk nodig is.
Spotr ontving dit jaar een voucher vanuit het TKI Bouw en Techniek-programma AI voor Woningbouw om hun technologie samen met De Alliantie door te ontwikkelen.
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI ‘26. Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S3A2: Van doing digital naar being digital: hoe 'AI-first' de technieksector kan veranderen (met Jacques van der Krogt, Techniek Nederland)
2 september 2026 · 42 min
In de tweede aflevering van seizoen 3 van Built by AI zoomen Bart Brink en Guido van Winden in op de technieksector. Samen met Jacques van der Krogt, ondernemer en voorzitter van de beleidscommissie AI, Robotisering en Industrialisering van Techniek Nederland, bespreken ze hoe AI een steeds grotere rol krijgt binnen de sector. Lees meer
De stap die volgens Jacques nodig is om de toepassing van AI verder te versnellen? Bewegen van doing digital naar being digital: niet AI toevoegen aan bestaande processen, maar processen opnieuw ontwerpen met AI als uitgangspunt.
Wat betekent zo’n AI-first aanpak in de praktijk? Wat vraagt zo’n omslag van techniekbedrijven? Hoe verandert de rol van de vakman? En welk werk nemen digitale en fysieke robots straks uit handen?
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI ‘26. Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S3A1: Een productiviteitsprong met AI? Denk Europees (met Diederik Samsom)
26 augustus 2026 · 35 min
Nederland staat voor een enorme opgave: jaarlijks 100.000 woningen bouwen, bestaande woningen verduurzamen én onze infrastructuur vernieuwen en toekomstbestendig maken. De ontwerp-, bouw- en technieksector heeft een productiviteitsprong nodig. Lees meer
AI kan helpen om die productiviteitssprong te maken. Er wordt volop geëxperimenteerd, maar de stap van pilot naar praktijk op schaal blijft lastig. Hoe doorbreken we dat?
In deze aflevering van Built by AI gaan Bart Brink en Guido van Winden daarover in gesprek met Diederik Samsom, voorzitter van TKI Bouw en Techniek en voormalig kabinetschef van Eurocommissaris Frans Timmermans. Als een van de architecten achter de Europese Green Deal weet hij wat ervoor nodig is om grote transities in beweging te krijgen.
Welke rol spelen overheid, standaardisering en Europese samenwerking bij de productiviteitssprong die de sector nodig heeft? En waarom moeten we voor de echte doorbraak van AI verder kijken dan Nederland?
Wil je verder praten over de kansen van AI in de bouw- en technieksector? Op 8 oktober 2026 organiseren we Built by AI ‘26, waar we samen met experts, innovators en professionals de volgende stap zetten richting een AI-gedreven sector.
Meer info en aanmelden: https://tki-bouwentechniek.nl/built-by-ai-26/
-
S2A7: AI bij Arcadis: van één use-case naar een miljoen queries per maand (met Bram Mommers, Arcadis)
18 november 2025 · 28 min
In de zevende en laatste aflevering van Built by AI (seizoen 2) spreken hosts Bart Brink en Guido van Winden met Bram Mommers, voormalig CTO van Arcadis en nu Global Director for Health & Safety, Wellbeing, Workplace and Travel. Hij is verantwoordelijk voor de veiligheid en het welzijn van 36.000 medewerkers, verspreid over 350 kantoren wereldwijd. Lees meer
Bram vertelt hoe AI binnen Arcadis zijn eerste stappen zette in 2017, toen nachtelijke dierentellingen van ecologen werden geautomatiseerd met camerabeelden en beeldherkenning. Diezelfde technologie groeide door tot wereldwijde toepassingen, zoals het automatisch detecteren van schade aan wegen en kunstwerken.
De vroege ervaring met AI legde de basis voor een volgende stap: ArcadisGPT. Een interne, veilige AI-omgeving die medewerkers wereldwijd gebruiken voor hun dagelijkse werk. Inmiddels draaien er ruim een miljoen queries per maand, en werken juniors en seniors samen aan het verder verbeteren van het model.
Hoewel slechts een klein deel van Arcadis in Nederland gevestigd is, bevindt het AI-team zich juist hier. Bram ziet dat Nederland vooroploopt in adoptie, maar soms ook terughoudend is in het benutten van kansen. Zijn oproep: blijf risico’s afwegen, maar durf te experimenteren.
Tot slot kijkt Bram vooruit: de volgende grote sprong komt wanneer AI leert werken met vectorbestanden zoals BIM-modellen. Daarvoor zijn nog grote stappen nodig in data en rekenkracht, maar de potentie is enorm.
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.
-
S2A6: AI voor tenders: van schrijven naar regisseren (met Alex de Ruiter, TenderB)
11 november 2025 · 27 min
In de zesde aflevering van Built by AI (seizoen 2) spreken hosts Bart Brink en Guido van Winden met Alex de Ruiter, oprichter van LemonB. Tijdens de opkomst van ChatGPT vroeg hij zich af: kan AI het complete tenderproces transformeren? Lees meer
De tendermarkt is enorm, maar het proces is vaak traag en omslachtig. Met TenderB ontwikkelde Alex samen met zijn medeoprichters een AI-platform dat de complete tendercyclus automatiseert: van het 24/7 scouten van kansen tot de go/no-go-beslissing, het analyseren van documenten, het schrijven van voorstellen én het leveren van uitvoeringsplannen.
Samenwerkende AI-agents analyseren juridische, financiële en technische aspecten, terwijl de mens de regie houdt. Getraind op duizenden tenderdocumenten en getest in intensieve pilots, beoordeelt het platform binnen twee minuten of een tender past bij een organisatie. Een afweging die voorheen dagen kostte. Dit leidt tot 300% hogere productiviteit en 40% winrate.
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.
-
S2A5: AI binnen Rijkswaterstaat: van pilots tot organisatieverandering (met Roeland Allewijn, Rijkswaterstaat)
4 november 2025 · 28 min
In de vijfde aflevering van Built by AI (seizoen 2) spreken hosts Bart Brink en Guido van Winden met Roeland Allewijn, Chief Data Officer en kwartiermaker AI bij Rijkswaterstaat. Hoe organiseer je AI in een publieke organisatie met tienduizend medewerkers? En hoe zorg je dat het écht gebruikt wordt, van beleid tot uitvoering? Lees meer
Rijkswaterstaat staat voor een verdrievoudigde productieopgave en verwacht met AI tot 25% meer productiviteit te realiseren. Roeland werkt met zijn team aan datakwaliteit, standaarden en het verantwoord toepassen van AI binnen watermanagement, infrastructuur en verkeerssystemen.
Van bruggen die dankzij sensordata zelf aangeven wanneer ze gekoeld moeten worden, tot algoritmes die faalmechanismen eerder herkennen en verkeersmanagement dat slimmer reageert. AI is bij Rijkswaterstaat al volop in beweging.
AI is voor Roeland geen nieuw terrein: al in de jaren ’90 experimenteerde hij met beeldherkenning en algoritmes. Nu ligt de uitdaging minder in de technologie zelf, maar in de toepassing ervan: processen herzien en nieuwe manieren van werken omarmen.
Een gesprek over hoe je AI niet alleen ontwikkelt, maar organiseert.
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.
-
S2A4: AI stroomt door de watersector: wat zijn lessen en kansen voor de bouw? (met Hanneke van der Klis, Deltares)
28 oktober 2025 · 29 min
In de vierde aflevering van Built by AI (seizoen 2) spreken hosts Bart Brink en Guido van Winden met Hanneke van der Klis van Deltares. Ze laat zien hoe de watersector al jarenlang met data werkt en wat de bouw daarvan kan leren. Lees meer
Hanneke werkt met scientific AI en machine learning om water en ondergrond beter te begrijpen. Denk aan waterstanden, golven en bodemprocessen die dankzij AI veel sneller en nauwkeuriger gemodelleerd kunnen worden. Met Rijkswaterstaat ontwikkelt Deltares een AI-model dat waterstanden en golfhoogtes bijna realtime voorspelt. Berekeningen die voorheen vijf uur duurden, zijn nu in enkele seconden klaar.
Die aanpak is ook relevant voor de bouw. Van funderingsproblemen tot risico’s bij dijken en kunstwerken: AI helpt sneller te analyseren en betere beslissingen te nemen over bodem en ondergrond. Precies daar liggen raakvlakken en kansen om water- en bouwsector samen op te trekken.
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.
-
S2A3: AI voor energie-efficiënte gebouwen: de monteur die eindeloos tijd heeft (met Piet Jan Bloem, AIMZ)
21 oktober 2025 · 28 min
In de derde aflevering van Built by AI spreken hosts Bart Brink en Guido van Winden met Piet Jan Bloem van AIMZ. Lees meer
Piet Jan werkte eerst bij installateurs en later in datacenters. Daar zag hij dat installaties vaak veel energie-efficiënter beheert kunnen worden. In 2021 daagde TNO hem uit om dit met een computer op te pakken omdat die eindeloos tijd heeft. Toen begon hij te bouwen aan een AI-oplossing die precies dat doet.
De technologie werkt zoals een monteur met een laptop naar een installatie kijkt, maar dan continu (24 uur per dag) en verrijkt door extra databronnen zoals dynamische energieprijzen, weer- en windvoorspellingen. Zo leert het systeem een gebouw écht kennen en kan het de installaties van grote panden, soms wel met 500 ruimtes, optimaal aansturen.
In deze aflevering vertelt Piet Jan hoe de AI-oplossing uitgroeide van idee tot product, en welke stappen en lessen daarbij kwamen kijken.
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.
-
S2A2 - Alleen door samenwerken wordt AI een hefboom voor de bouw (met Pim van Meer Redert, VORM & Neprom)
14 oktober 2025 · 29 min
In aflevering 2 van Built by AI (seizoen 2) spreken Bart Brink en Guido van Winden met Pim van Meer Redert, directeur Digitalisering bij VORM Holding en kwartiermaker Digitale Transformatie bij NEPROM. Lees meer
Pim laat zien hoe AI nu al verschil maakt in de praktijk. Met tools als ChatGPT, Copilot en Gemini worden bergen documentatie en regels in no-time doorgespit. Zo zien ontwikkelaars en projectteams sneller hoe regels per gemeente verschillen en wat dat betekent voor hun projecten.
Ook visueel gebeurt er veel: met Midjourney tover je uit één model in een half uur meerdere referentiebeelden en varianten op tafel. Dat versnelt de besluitvorming enorm.
Zijn boodschap? Begin bij de echte pijnpunten, werk samen over de grenzen van organisaties heen en deel oplossingen breed in de sector. Alleen zo wordt AI een hefboom voor productiviteitsgroei in de bouw.
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.
-
S2A1 - Iedereen aan boord: AI adopteren als organisatie (met Charlie ter Horst, Croonwolter&dros)
7 oktober 2025 · 26 min
Uit een MIT-studie blijkt dat 95% van alle AI-innovaties binnen organisaties nooit van de grond komt. De belangrijkste reden? Het lukt vaak niet om de hele organisatie mee te nemen. Lees meer
In deze aflevering spreken we met Charlie ter Horst van Croonwolter&dros over hoe zij als grote speler in de bouw dit willen doorbreken. Hun doel voor de korte termijn: minimaal 50% van de kenniswerkers wekelijks iets met AI laten doen. Wat vraagt dat van management en leiderschap? En hoe voorkom je dat AI een speeltje blijft van engineers, in plaats van een beweging door de hele organisatie?
Built by AI is een podcast van TKI Bouw en Techniek, mede mogelijk gemaakt door Jaarbeurs Cluster Bouw en Installatie.
Op 19 & 20 november 2025 staat de Jaarbeurs volledig in het teken van DigiBouw , waar ook TKI Bouw en Techniek aanwezig is. Wil je gratis deelnemen? Registreer je dan via digibouw.nl/bezoeken/tki-bouw-en-techniek met de kortingscode 'TKIBouwenTechniek'.