Mentale Kracht Defensie: de HOOFDtaak
Alle afleveringen
42 afleveringen, van nieuw naar oud
-
Oefening 4: Accepteren van je gevoel
3 november 2026 · 4 min
Dit is een korte, praktische oefening uit aflevering #13: Accepteren wat je niet kunt veranderen. Deze oefening heeft als doel: Niet je beter gaan voelen, maar beter leren voelen. Omdat er tegen vechten het vaak alleen maar erger maakt. Lees meer
Bron: NONONS.
-
#36: Dyslexie in uniform | Sterk in je hoofd, anders op papier
12 oktober 2026 · 43 min
Dyslexie binnen Defensie: wat zijn de uitdagingen, de vooroordelen en de kracht die erachter schuilgaat? Majoor Hanna Peereboom gaat in gesprek met sergeant Jolanda Ostaden Servrin, ambassadeur neurodiversiteit en veel ervaring met examineren binnen Defensie en Sjan Verhoeven, coach, trainer en ervaringsdeskundige in dyslexie, vanuit haar bedrijf Dynamika. Samen gaan we in op de praktische tips om er zelf mee om te gaan, als collega, leidinggevende of als instructeur. Lees meer
Boekentips:
Sjan Verhoeve (Dynamika): Slimmer dan de juf
Dyslexie: stoornis of intelligentie
Slimmer dan je baas
EHBO leren en doen
Kijk ook op de SharePoint van Bureau Neurodiversiteit voor meer kennis, maar ook voor het aanvragen van trainingen en jobcoaches
-
#35: Leiderschap onder druk
18 september 2026 · 43 min
Wat gebeurt er met leiderschap wanneer de druk oploopt? Samen met Amanda Bos (MA), adviseur leiderschap bij het Expertise Centrum Leiderschap Defensie, bespreken we wat er nodig is om als leidinggevende effectief te blijven handelen in uitdagende en onvoorspelbare situaties. We gaan in gesprek over hoe leiderschap onder druk ontstaat, welke mentale vaardigheden daarbij een rol spelen en hoe Defensie leidinggevenden voorbereidt op momenten waarop elke beslissing telt. Want juist wanneer de spanning toeneemt, wordt zichtbaar wat leiders nodig hebben om zichzelf te reguleren, overzicht te bewaren en hun mensen te blijven zien en versterken. Voor iedereen die wil begrijpen wat nodig is om onder druk het verschil te maken. Lees meer
Bronnen:
Burke, C. S., Stagl, K. C., Klein, C., Goodwin, G. F., Salas, E., & Halpin, S. M. (2006). What type of leadership behaviors are functional in teams? A meta-analysis. The Leadership Quarterly, 17(3), 288–307. doi:10.1016/j.leaqua.2006.02.007
Dirks, K. T., & Ferrin, D. L. (2002). Trust in leadership: Meta-analytic findings and implications for research and practice. Journal of Applied Psychology, 87(4), 611–628. doi:10.1037/0021-9010.87.4.611
Hannah, S. T., Uhl-Bien, M., Avolio, B. J., & Cavarretta, F. L. (2009). A framework for examining leadership inextreme contexts. The Leadership Quarterly, 20(6), 897–919. doi:10.1016/j.leaqua.2009.09.006
Marks, M. A., Zaccaro, S. J., & Mathieu, J. E. (2000). Performance implications of leader briefings and team-interaction training for team adaptation to novel environments. Journal of Applied Psychology, 85(6), 971–986. doi:10.1037/0021-9010.85.6.971
Weick, K. E. (1995). Sensemaking in organizations. Thousand Oaks, CA: Sage Publications.Peterson, A. L., Moore, B. A., Evans, W. R., Young-McCaughan, S., Blankenship, A. E., Straud, C. L., McLean, C. S., Miller, T. L., & Meyer, E. C., for the STRONG STAR Consortium. (2024). Enhancing resiliency and optimizing readiness in military personnel through psych…
-
#34: Zo haal je de militaire opleiding | Kop sterk, lijf sterk
4 september 2026 · 52 min
Begin je binnenkort aan je militaire opleiding of zit je er al middenin? Dan is dit de aflevering voor jou! Lees meer
Iedereen krijgt momenten in de militaire opleiding dat het zwaar is. Hoe bereid je je hier goed op voor? We kunnen natuurlijk harder gaan trainen, maar hoe zorg je dat het ook tussen je oren goed zit? En.. wat doe je als je twijfelt, moe bent of denkt, waar ben ik aan begonnen?
Eva gaat in gesprek met twee gasten die daar alles over weten. Majoor Hanna Peereboom, ook host van de podcast, heeft jaren gewerkt als psycholoog bij verschillende militaire opleidingen en weet dus precies waar leerlingen op mentaal vlak tegenaan lopen. Daarnaast deelt Mathieu zijn tips. Hij is instructeur van het korps mariniers, een opleiding waar de lat erg hoog ligt.
-
#33: Slaap: jouw mentale brandstof
17 augustus 2026 · 47 min
Hoeveel invloed heeft slaap eigenlijk op je mentale kracht? Meer dan de meeste mensen denken. Slechte slaap beïnvloedt niet alleen je energie, maar ook je concentratie, stressbestendigheid en mentale gezondheid. Lees meer
Samen met Carrie Winkel, kern-expert slaap bij DGI, en Sophie Schubert, onderzoeker bij de MGGZ, bespreken we waarom slaap essentieel is voor herstel, hoe je slaapproblemen herkent en welke praktische stappen je kunt zetten om beter te herstellen – óók binnen de dynamiek van Defensie.
-
#32: Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD): de kunst van niet ontploffen
27 juli 2026 · 35 min
Stel je voor. Er komt een melding binnen bij de meldkamer: in een auto zijn explosieven gevonden, vermoedelijk bedoeld voor een plofkraak. De politie is snel ter plaatse. Straten worden afgezet, bewoners verlaten hun huizen en het gebied wordt ontruimd. Overal hangt rood-wit lint en achter dat lint staan mensen op afstand te kijken. Even later arriveert de Explosieven Opruimingsdienst Defensie, ook wel de EOD. Gekleed in een speciaal bompak is dat degene die onder het lint doorgaat, richting de auto vol explosieven. Lees meer
Hoe ga je om met die extreme druk, wetende dat jij richting dat gevaar loopt? In deze aflevering gaat Eva Rumke, opleidingspsycholoog op de school luchtmacht in gesprek met Frans en Marcel, beide werkzaam bij de EODD.
-
#31: Rouw & verlies: omgaan met wat je achterlaat
9 juli 2026 · 55 min
Verlies raakt iedereen. Soms door het overlijden van een kameraad of iemand die dichtbij staat. Soms doordat een blessure, een ongeluk of een ingrijpende gebeurtenis ervoor zorgt dat je leven er ineens anders uitziet.
In deze aflevering staan we stil bij rouw en verlies. Wat doet verlies met je? Hoe geef je ruimte aan emoties? En hoe blijf je met elkaar in gesprek over onderwerpen die soms lastig onder woorden te brengen zijn? Lees meerWe gaan hierover in gesprek met Judith Vogel, geestelijk verzorgster en trainer op het gebied van leiding geven bij ziekte, verlies en rouw en omgaan met verlies en rouw. Ook schuift Bart van Zelst aan, sporttherapeut bij het MRC. Vanuit zijn eigen ervaring als voormalig topsporter en na een ongeluk waarbij hij zijn sport moest loslaten, vertelt hij over de impact van verlies, herstel en het opnieuw vinden van richting.
Een open gesprek over rouw, veerkracht en de kracht van verbinding. Want mentale kracht betekent niet dat je altijd sterk moet zijn, maar dat je weet hoe je omgaat met wat je tegenkomt.
-
Oefening 3b: Slaapyoga | Yoga Nidra zonder muziek
25 juni 2026 · 16 min
Dit is een onderdeel uit een volledige yoga nidra: ook wel slaapyoga genoemd. Deze oefening helpt je om diep te ontspannen of in slaap te vallen. Wil je meer weten over yoga nidra of yoga in het algemeen? Luister dan aflevering #30: Beginnen met yoga | Sterk genoeg om stil te staan. Lees meer
-
Oefening 3a: Slaapyoga | Yoga Nidra met muziek
25 juni 2026 · 16 min
Dit is een onderdeel uit een volledige yoga nidra: ook wel slaapyoga genoemd. Deze oefening helpt je om diep te ontspannen of in slaap te vallen. Wil je meer weten over yoga nidra of yoga in het algemeen? Luister dan aflevering #30: Beginnen met yoga | Sterk genoeg om stil te staan. Lees meer
-
#30: Beginnen met yoga | sterk genoeg om stil te staan
21 juni 2026 · 39 min
Leer in deze aflevering wat yoga echt is, hoe het je kan helpen om minder in je hoofd te leven en soms even niet aan te hoeven staan. Majoor Hanna Peereboom gaat in gesprek met majoor Pieter van Oosterhout, hoofd van het yoganetwerk Defensie. Hij neemt je mee in de onderdelen van yoga, hoe het helpt bij het trainen van je adem en welke soorten yoga er allemaal zijn. Ook leer je in deze aflevering hoe je kunt beginnen, hoe je het kunt opnemen in je dagelijkse routine en hoe je kunt ontdekken hoe yoga bij jou past. Lees meer
-
#29: Uitzendingen, PTSS, en de kracht van Plouf | Hulphond met een missie
16 juni 2026 · 44 min
In deze aflevering van Mentale Kracht Defensie gaat Eva Rumke, psycholoog bij Defensie, in gesprek met veteraan en auteur Royan van Velse. Lees meer
Royan werd uitgezonden naar onder andere Rwanda, Angola, Liberia, de Balkan, Ivoorkust en Burundi. Tijdens deze missies maakte hij ingrijpende gebeurtenissen mee die uiteindelijk leidden tot PTSS. We spreken over zijn leven, zijn uitzendingen, de impact van trauma en zijn weg naar hulp.
Maar centraal in deze aflevering staat Plouf. Meer dan een hulphond, is zij een maatje, een redder in nood en een trouwe bondgenoot. Royan vertelt hoe Plouf hem dagelijks ondersteunt, hoe hulphonden worden opgeleid en waarom de band tussen mens en dier zo bijzonder kan zijn.
-
#28: Professor Erik Scherder | Het brein in ontwikkeling
12 juni 2026 · 52 min
Hoe ontwikkelt ons brein zich eigenlijk? En wat dat betekent voor het onder druk de juiste keuzes maken, risico’s afwegen en stressbestendig zijn? Welke invloed heeft stress op onze hersenfuncties? Lees meer
Majoor Hanna Peereboom gaat hierover in gesprek met Professor Erik Scherder. Hij is neuropsycholoog en maakt in deze aflevering de ingewikkelde kennis over het brein begrijpelijk. Hij legt uit welke hersenfuncties nog niet helemaal ontwikkeld zijn tot ons 25-30e levensjaar én wat dit betekent voor het opleiden van deze doelgroep. Ook neemt hij je mee in hoe je je brein gezond kan houden, vooral in deze digitale tijd.
Bronnen:
Scherder, E. (2014). Laat je hersenen niet zitten. Amsterdam: Athenaeum.
Scherder, E. (2017). Singing in the Brain: Over de unieke samenwerking tussen muziek en de hersenen. Amsterdam: Athenaeum.
Scherder, E. (2021). Hersenen willen lezen: Waarom lezen goed is voor je brein. Amsterdam: Athenaeum.
Scherder, E. (2022). Oud worden, jong blijven: Waarom moeite doen loont. Amsterdam: Athenaeum.
Scherder, E., & Hofstra, L. (2020). Hart voor je brein. Amsterdam: Athenaeum.
Scherder, E., & Hofstra, L. (2023). Hoop voor hart en hersenen. Amsterdam: Athenaeum.
Scherder, E. (2025). Liever moe dan lui: Blijf denken!. Amsterdam: Athenaeum.
-
#27: Ik zoek hulp deel 4: Het collegiaal netwerk Defensie
1 juni 2026 · 50 min
Na een inzet keert de rust vaak snel terug. Materieel wordt opgeruimd, voertuigen keren terug naar de kazerne en het werk gaat door. Maar soms gebeurt er iets wat blijft hangen. Een ingrijpende gebeurtenis die je niet zomaar naast je neerlegt. Lees meer
In deze aflevering duiken we in de rol van het collegiaal netwerk Defensie. Wat gebeurt er na een potentieel traumatisch incident? Wanneer wordt een collegiaal netwerker ingezet? En waarom kan juist een gesprek met een collega – iemand die begrijpt hoe het is – het verschil maken?
Rebecca Bogaers, kernexpert mentale kracht bij DGI Defensie, gaat in gesprek met Tineke van der Gulik, stafpsycholoog bij de KMar, Daan Haasbroek van het Bureau Collegiale Zorg CZSK en Maarten de Bruin, collegiaal netwerker bij de KMar.
-
#26: One of the guys | Masculiniteit als norm bij Defensie
28 april 2026 · 45 min
De laatste jaren is het aantal vrouwelijke militairen fors gestegen. Steeds meer vrouwen in een wereld die gebouwd is door mannen. Wat doet dit met de groepsdynamiek? En met de militaire opleidingen? En wat betekent het dat mannen en vrouwen graag ‘one of the guys’ willen zijn? Lees meer
Majoor Hanna Peereboom gaat in gesprek met Jolanda Bosch. Zij promoveerde op de vraag hoe de mannelijke norm ervaren wordt door vrouwelijke militairen, met als titel "Masculiniteit als vanzelfsprekendheid".
Bron:
Bosch, J. (2023). Masculiniteit als vanzelfsprekendheid. Vrouwelijke militairen en hegemoniale masculiniteit in de Nederlandse krijgsmacht. Sl: sn.
-
#25: Toolbox om met tegenslagen om te gaan | Coping
8 april 2026 · 36 min
Coping. Oftewel: ‘omgaan met’, omgaan met wat het leven je voor de voeten gooit. Tegenslagen. Stressvolle gebeurtenissen. Momenten die iedereen tegenkomt, de één helaas wat vaker dan de ander. Welke tool pak je uit je gereedschapskist om stressvolle gebeurtenissen een plekje te geven en ermee om te gaan? Hoe zorg je er nou voor dat je de juiste tool uit de gereedschapskist pakt, en je niet altijd maar blijft grijpen naar de hamer van actief aanpakken, niet zeuren en doorgaan? Over het algemeen de favoriet van militairen. In deze aflevering gaan we die vragen uitpluizen. Leer in deze aflevering wat werkt, wat niet werkt en hoe je mentaal inzetbaar blijft, ook als het tegenzit. Lees meer
In deze aflevering gaat majoor Hanna Peereboom in gesprek met Fenna, GZ psycholoog bij de Militaire Geestelijke Gezondheidszorg en stafofficier operationele zorg.
Meedoen aan de training Coping-flex? Check de SharePoint van DGI!
-
#24: Psychologische veiligheid: fluwelen handschoen?
26 februari 2026 · 51 min
In deze aflevering duiken we in het thema psychologische veiligheid. Wat betekent het eigenlijk binnen een hiërarchische organisatie als Defensie? Kun je ruimte maken voor twijfel, feedback en tegenspraak, zonder dat discipline verloren gaat? In deze aflevering hoor je Eva Rumke, opleidingspsycholoog op het RAETC. Lees meer
Te gast zijn:
Sander Dalenberg, commandant van het Expertisecentrum Leiderschap en specialist op het gebied van psychologische veiligheid.
Onno Pouw, met 40 jaar Defensie-ervaring, onder andere bij de BSB, en nu eigenaar van Triarii Group, waar mentale weerbaarheid en veilig presteren centraal staan.Want sterke teams ontstaan niet alleen door discipline, maar door een omgeving waarin mensen durven spreken, leren en groeien.
-
#23: Ik zoek hulp deel 3: Collega Coaching
10 februari 2026 · 34 min
Binnen Defensie trainen, oefenen en evalueren we voortdurend. Maar hoe vaak sta je eigenlijk stil bij je eigen ontwikkeling? In deze aflevering praten we over collega coaching: een manier om te reflecteren, te groeien en sterker te worden in wat je al kunt. Niet omdat het misgaat, maar juist preventief. Lees meer
In deze aflevering gaat Eva Rumke, opleidingspsycholoog op het RAETC en collega coach, in gesprek met Andrea Klein, leiderschapsadviseur bij het Expertisecentrum Leiderschap Defensie, met als aandachtsgebied o.a. coaching en tevens zelf ook coach.
We bespreken met welke vragen je bij een coach terechtkunt, hoe een traject eruitziet en waarom coaching binnen Defensie een logische en waardevolle vorm van ondersteuning is. Want coaching is er niet om je te repareren, maar om je te versterken.
Wil je meer weten of je aanmelden als coach of coachee (gecoacht worden)? Kijk dan op de sharepoint van ECLD Collega Coaching via het intranet.
-
#22: Thuisfront - de onmisbare steun voor mentale kracht
15 januari 2026 · 48 min
In deze aflevering bespreken we het belang van het thuisfront voor de mentale kracht van militairen én andersom: hoe het werk en leven van militairen de mentale kracht van hun familie en naasten beïnvloedt. Lees meer
Host van deze aflevering is Rebecca Bogaers, kernexpert mentale kracht bij DGI, en al ruim 10 jaar thuisfronter, gaat in gesprek met twee gasten die zowel professioneel als persoonlijk ervaring hebben:
Dave van Alfen: werkzaam geweest bij de BSB en DSI en werkt nu als coach bij de KMA, en ook thuisfronter.
Tessa Teerling: werkzaam bij Duurzaam Inzetbaar Defensie en zelf ook thuisfronter.
Samen bespreken ze praktische tips en inzichten voor zowel militairen als hun thuisfront. Wat kun je zelf doen om elkaar te ondersteunen? Welke rol speelt Defensie hierin? En hoe houd je de mentale kracht van zowel militair als thuisfront gezond, zelfs in uitdagende periodes?
Contact voor het thuisfront:
https://www.defensie.nl/onderwerpen/thuisfront/praktisch/telefoonnummers
Bronnen:
https://journals.healio.com/doi/abs/10.3928/00485713-20090201-11
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21521089/
https://www.cambridge.org/core/journals/european-psychiatry/article/longterm-development-of-posttraumatic-stress-symptoms-and-associated-risk-factors-in-military-service-members-deployed-to-afghanistan-results-from-the-prismo-10year-followup/4BA80CC2324C96E12E78AF053694349F
https://www.nlveteraneninstituut.nl/publicaties/alles-rustig-aan-thuisfront/
-
#21: Doelen stellen - Militaire Mentale Vaardigheden deel 6
18 december 2025 · 46 min
Of je nu traint voor een grote wedstrijd, je voorbereidt op een militaire opleiding of eindelijk die plinten in huis eens wilt afmaken: iedereen werkt met doelen. Maar hoe stel je doelen zodat je daadwerkelijk beter gaat presteren? En wat heeft doelen stellen eigenlijk te maken met je zelfvertrouwen en je mentale kracht? Lees meer
In deze aflevering duikt Eva Rumke, opleidingspsycholoog op het RAETC samen met twee experts in de wereld van doelen stellen:
Gerald Weltevreden, werkzaam bij de UvA waar hij zich bezighoudt met de master Sport- en Prestatiepsychologie en onderzoeker op het gebied van groeimindset, motivatie, talent en expertise.
Cherien Parinussa, senior instucteur bij de Luchtmobiele Brigade én eigenaar van een eigen gym.
We onderzoeken wat doelen stellen betekent als mentale vaardigheid, en hoe je deze kunt inzetten om je voornemens voor 2026 wél vol te houden.
-
#20: Ik zoek hulp deel 2: Bedrijfsmaatschappelijk werk (BMW) en Geestelijke Verzorging (GV)
4 december 2025 · 43 min
Naast de MGGZ, benoemd in de eerste aflevering van de reeks ‘ik zoek hulp’ zijn er ook andere plekken binnen Defensie waar je terecht kunt voor mentale ondersteuning. Vandaag gaan we verder in gesprek over welke werkzaamheden zij hebben, welke trends zij signaleren en waarvoor je bij hen terecht kunt. Rebecca Bogaers, kernexpert mentale kracht bij DGI, gaat hierover in gesprek met Maj. Edith Mes-Simons, teamleider BMW Zuid-West, Kapitein Elisa Bruggemans, voormalig werkzaam bij het Expertisecentrum van Dienst Bedrijfsmaatschappelijk Werk (DBMW) en Gert van der Ende, hoofdkrijgsmachtpredikant bij Diensten Geestelijke Verzorging (DGV). Lees meer
Contact met Bedrijfsmaatschappelijk werk (BMW)
Tijdens kantooruren is het BMW-loket bereikbaar op (088) 950 50 10.NoodsituatiesDefensiemedewerkers, thuisfront, veteranen, dienst- en oorlogsslachtoffers kunnen 24 uur per dag hulp krijgen bij noodsituaties. Bel daarvoor de hulpverleningslijn: 0900-415 55 55.
Contact Geestelijke Verzorging
De geestelijke verzorging is 24 uur per dag en 7 dagen per week te bereiken via telefoonnummer 088-950 22 50. Bellers worden doorverbonden met de geestelijk verzorger die op dat moment dienst heeft.
-
#19: Ik zoek hulp deel 1: Militaire Geestelijke Gezondheidszorg (MGGZ)
4 december 2025 · 41 min
Iedereen loopt in het leven wel eens ergens tegenaan waarbij ze hulp nodig hebben van een ander. Soms is de hulp van een directe naasten genoeg, maar soms heeft iemand baat bij professionele hulp. Maar waar kan je dan terecht bij Defensie? Uit onderzoek blijkt dat militairen wel weten dat er hulp beschikbaar is binnen Defensie, maar dat zij vaak niet weten waar ze heen kunnen met welke hulpvraag. Defensie heeft hele goede hulp beschikbaar, en met deze aflevering willen we graag bijdragen aan de vindbaarheid van deze hulp. Lees meer
In deze aflevering gaat Rebecca Bogaers in gesprek met Maj. Annelie Katerberg, stafofficier en GZ psycholoog bij de MGGZ. Zij zal met haar verschillende casussen bespreken, maar ook algemene tips bespreken als het gaat om het zoeken van hulp.
Contact MGGZIn veel gevallen verwijst uw onderdeelsarts u als militair door naar de geestelijke gezondheidszorg. Voor verwijzingen kunt u terecht bij het Centraal Aanmeld Team van de MGGZ, telefoonnummer (030) 250 25 99.
Contact met Bedrijfsmaatschappelijk werk (BMW)
Tijdens kantooruren is het BMW-loket bereikbaar op (088) 950 50 10.NoodsituatiesDefensiemedewerkers, thuisfront, veteranen, dienst- en oorlogsslachtoffers kunnen 24 uur per dag hulp krijgen bij noodsituaties. Bel daarvoor de hulpverleningslijn: 0900-415 55 55.
Contact Geestelijke Verzorging
De geestelijke verzorging is 24 uur per dag en 7 dagen per week te bereiken via telefoonnummer 088-950 22 50. Bellers worden doorverbonden met de geestelijk verzorger die op dat moment dienst heeft.
-
#18: Dienst Speciale Interventies (DSI) | Mentale tools van de operator
5 november 2025 · 43 min
In deze aflevering nemen we je mee in de mentale kant van de wereld van de Dienst Speciale Interventies - de DSI. Misschien ken je ze van het nieuws: de tramaanslag in Utercht, de gijzeling in de Apple Store, of de kroeg in Ede. Als de situatie levensgevaarlijk en onzeker is, zijn zij het die in actie komen. Lees meer
De operators van de DSI, vaak te herkennen aan hun spijkerbroek en sneakers onder het kogelwerend vest, stappen in de meest risicovolle scenario's. Hun taak? Rustig blijven, snel schakelen en beslissingen nemen waar levens van afhangen.
Kapitein Hanna Peereboom, opleidingspsycholoog op het RAETC, gaat in gesprek met Ralph Tier, psycholoog van de DSI, en Maik, DSI operator en trainer prestatiegedrag.
In deze aflevering hoor je:
Welke mentale tools gebruikt de DSI?
Wat is actie-intelligentie en hoe wordt het ingezet?
Zijn de operators echte rouwdouwers?
Heb je vragen over de (mentale) voorbereiding op een sollicitatie bij de DSI? Neem dan contact op met Ralph via Ralph.Tier@politie.nl
-
#17: Weerbaar Wereldwijd: Mentale Kracht bij (R)emigratie
20 oktober 2025 · 50 min
Regelmatig emigreren militairen voor het werk naar het buitenland. Emigratie is niet alleen een fysieke verplaatsing, maar ook een psychologisch proces dat stress, aanpassing en soms conflicten met zich meebrengt — zowel voor de militair zelf als voor het thuisfront. En na de emigratie volgt ook weer het proces van remigratie. Wat weer andere uitdagingen met zich mee kan brengen. Wat kan je doen om je eigen mentale kracht tijdens dit proces te ondersteunen? Lees meer
Rebecca Bogaers, kern-expert mentale kracht bij Duurzaam Gezond Inzetbaar gaat in gesprek over dit onderwerp met Kapitein Dave van Alfen. Hij is werkzaam geweest bij de BSB en DSI en momenteel werkzaam als coach bij de KMA. Daarnaast is hij net terug van 3,5 jaar wonen op Sint-Maarten als partner van. Hij schreef, samen met Renaldo Ishaak, een programma voor militairen en het thuisfront om de mentale kracht te ondersteunen tijdens het proces van emigratie en remigratie.
Bronnen:
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2012). Self-determination theory. Handbook of theories of social psychology, 1(20), 416-436.
Black, J. S., Mendenhall, M., & Oddou, G. (1991). Toward a comprehensive model of international adjustment: An integration of multiple theoretical perspectives. Academy of management review, 16(2), 291-317.
-
#16: Presteren na een heftige gebeurtenis | Een verhaal over verlies en veerkracht bij de brandweer
7 oktober 2025 · 44 min
Kapitein Thomas van Dijk deelt in deze aflevering zijn verhaal over veerkracht en kwetsbaarheid in zijn werk bij de luchtmachtbrandweer. Zeven jaar geleden verloor hij zijn zoontje. Een verlies dat je leven voorgoed verandert. Toch moest en wilde Thomas blijven functioneren in zijn werk bij de brandweer, juist in een vak waarin hij vaak met ingrijpende situaties te maken krijgt. Zo ook die ene keer, toen er een melding binnenkwam over een peuter te water. Hij vertelt hoe hij, ondanks dit grote verdriet, door middel van de mentale tools deze inzet tot een succesvol einde heeft weten te brengen. Lees meer
-
#15: Ademhaling - Militaire Mentale Vaardigheden deel 5
28 augustus 2025 · 49 min
Ademhaling als afstandsbediening - Militaire mentale vaardigheden deel 5. Lees meer
Ademhalen… We doen het allemaal. En toch, als je bewust wordt van jouw ademhaling, heeft dit een groot effect op hoe je je voelt en hoe je presteert. Andersom werkt het ook: door jouw ademradar te ontwikkelen, weet je eigenlijk al door te letten op hoe je ademt, hoe het met je gaat.
In deze aflevering gaat kapitein Hanna Peereboom in gesprek met Rick van Dijk, sportfysiotherapeut en ademtrainer. Hij legt je in duidelijke taal uit wat de basis is van een goede ademhaling. Vooral binnen hoogrisicoberoepen. Ook vertelt hij wat je voor, tijdens of na een inzet kunt inzetten om beter te focussen, te ontspannen of te herstellen.
Voor meer informatie over Rick van Dijk en zijn techniek, check www.health-ki.nl
-
Oefening 2: Mindfulness
30 juli 2025 · 7 min
Dit is een korte, praktische oefening uit aflevering #3: Mindfulness bij Defensie. Deze oefening kun je gebruiken om te ontspannen en wat meer in het moment te zijn. Even pas op de plaats te maken. Wil je hier meer over weten? Luister dan de hele aflevering. Lees meer
-
Oefening 1: Visualisatie spannend moment
29 juli 2025 · 3 min
Dit is een korte, praktische oefening uit aflevering #11: Militaire Mentale Vaardigheden deel 4: Visualisatie. Deze oefening kun je gebruiken om je voor te bereiden op een spannend moment, door middel van visualisatie. Wil je hier meer over weten? Luister dan de hele aflevering. Lees meer
-
#14: Geschikt, ongeschikt, beetje tussenin? | De psychologische selectie van militairen
22 juli 2025 · 38 min
In deze aflevering hebben we het over de psychologische selectie voor militairen. Voor veel mensen een grote black box. Selectiepsycholoog & teamleider Hanna Terpstra geeft hier in deze aflevering een inkijkje in. Lees meer
Hoe selecteren we militairen op psychologisch vlak? Wat zegt je verleden over je toekomstig functioneren? En kun je je eigenlijk voorbereiden op de psychologische selectie? Dit en meer veel gestelde vragen en kritieken worden door Hanna behandeld.
Vragen of opmerkingen over deze aflevering? Mail dan naarselectieplanning@mindef.nl
-
#13: Accepteren wat je niet kunt veranderen
26 juni 2025 · 42 min
In deze aflevering gaan we aan de slag met ACT – Acceptance and Commitment Therapy. Klinkt misschien als iets voor in een behandelkamer, maar ACT is juist verrassend praktisch en toepasbaar in het dagelijks leven – ook (en misschien juist) binnen Defensie. Lees meer
We hebben het over dingen die we allemaal herkennen:
✔️ Accepteren wat je toch niet kunt veranderen
✔️ Met meer afstand kijken naar je gedachten
✔️ Wat het verschil is tussen pijn en lijden
✔️ En waarom je niet álles hoeft op te lossen – ook al ben je daar als militair goed in
Want laten we eerlijk zijn: je hoofd is soms net een radio die je niet hebt aangezet, maar die toch de hele nacht op volle toeren draait. ACT helpt je om daar anders mee om te gaan – niet door harder te vechten, maar door flexibeler te reageren.
We gaan hierover in gesprek met Majoor Pascal Baremans, militair verpleegkundig specialist bij de Militaire Geestelijke Gezondheidszorg (MGGZ). Zoals hij het mooi zegt: “Het leven is geen ponykamp.” Dus hoe ga je om met de hobbels, obstakels en mentale rommel die je onderweg tegenkomt?
We delen in deze aflevering meerdere praktische oefeningen die je meteen kunt doen.
Aanvullend materiaal:
The struggle switch: https://www.youtube.com/watch?v=rCp1l16GCXI
-
#12: Bijladen van je brein | Mentaal herstel
23 mei 2025 · 44 min
Herstel is geen luxe, maar een operationele noodzaak. En dat is waar deze aflevering over gaat. Te gast bij Dr Rebecca Bogaers is Yannick Balk, sport- en prestatiepsycholoog bij het opleidings- en trainingscentrum van de Koninklijke Marechaussee. Niet geheel toevallig dat hij te gast is voor dit onderwerp, aangezien hij hierop gepromoveerd is! Lees meer
Op fysiek vlak is het al ingebakken binnen de militaire context: 'pak je rust wanneer dat kan'. Meestal doelen we dan op fysieke rust. Even zitten, ogen dicht en misschien een powernapje. Mentaal herstel wordt vaak nog onderschat, waar we vooral focussen op doorzetten, je grenzen verleggen en presteren. Zonder voldoende herstel stapelt stress zich op, met als gevolg: verminderde besluitvaardigheid, verhoogde prikkelbaarheid, slechtere fysieke prestaties en op de lange termijn zelfs uitval. Zonder herstel is er geen sprake van groei maar van slijtage.
Maar hoe doe je dat dan, mentaal herstellen? Daar kom je achter in deze aflevering!
-
#11: Visualisatie - Militaire Mentale Vaardigheden deel 4
24 april 2025 · 47 min
Visualisatie is een krachtige tool die je in kunt zetten om beter te presteren. Uit onderzoek blijkt dat je zelfs je spiermassa kunt vergroten door middel van visualisatie. Als dat al kan, wat kan je er dan allemaal nog meer mee? Kom daar achter in deze aflevering! Lees meer
In deze aflevering gaat Eva Rumke, opleidingspsycholoog van de Koninklijke Militaire School Luchtmacht, in gesprek met Ruud van de Veerdonk en Bauke. Ruud werkt bij de politie en is daar betrokken geweest bij de uitrol van het programma mentale kracht. Hij heeft ook een achtergrond in het opleiden van leden van arrestatie teams en is momenteel ook trainer mentale vaardigheden bij onder andere de Korps Mariniers. Bauke is sportinstructeur bij de luchtmacht op Vliegbasis Woensdrecht. In het verleden heeft hij het fysiek en mentaal trainingsplan voor de Algemene Militaire Opleiding mede ontwikkeld en nu is hij mede verantwoordelijk voor de brandweer en de Elementaire Militaire Vliegeropleiding. Ook voor deze eenheden ontwikkelde hij een fysiek en mentaal trainingsplan en past deze toe in de praktijk.
Bronnen:
Blomkvist, A., & Marks, D. F. (2023). Defining and ‘diagnosing’aphantasia: Condition or individual difference?. Cortex, 169, 220-234.
Vragenlijst beelddenken:
https://aphantasia.com/study/vviq/
-
#10: Mentale component van vliegen | Apachevlieger Luna & vliegerpsycholoog Lynn
9 april 2025 · 51 min
Vliegen bij Defensie is naast heel technisch, ook zeer mentaal uitdagend. Niet voor niks dat we binnen de Luchtmacht een speciale afdeling hebben die zich bezighoudt met de mentale component van het vliegen. Lees meer
Hanna, opleidingspsycholoog op de Koninklijke Militaire Schoon Luchtmacht, gaat in deze aflevering in gesprek met Lynn en Luna. Lynn werkt als vliegerpsycholoog bij het Centrum Mens en Luchtvaart. Zij traint, coacht en begeleidt luchtvarenden op het mentale vlak. Luna is vlieger van de Apache en MQ9 en nu werkzaam bij de militaire luchtvaartautoriteit. Hij is een zeer ervaren vlieger en ook instructeur, en is zelf ook op mentaal vlak uitdagingen tegen gekomen, waar we het in deze aflevering over gaan hebben.
-
#9: Emoties: je bondgenoot of tegenstander? | Mark Pollen & Eva de Krijger
3 maart 2025 · 1 uur
In deze aflevering gaat Dr. Rebecca Bogaers in gesprek met Marc Pollen en Eva de Krijger-Feringa. Marc Pollen is de host van de podcast Scherpschutters en voormalig tactisch commandant M-squadron van de Marsof en Majoor Eva de Krijger-Feringa is GZ psycholoog bij de MGGZ en onderzoeker bij het Expertisecentrum van de MGGZ waar zij onderzoek doet naar emotional awareness. Lees meer
Wat zijn emoties eigenlijk? En welke functie hebben ze? Hoe makkelijk wordt er gepraat over emoties bij Defensie? Moeten we dat eigenlijk promoten of liever niet? En hoe kan ruimte maken voor emoties bijdragen aan Hoofdtaak 1 van Defensie?
Bronnen:
de Krijger, E., Willems, R., Ten Klooster, P., Bakker, E., Miedema, H., Drossaert, C., & Bohlmeijer, E. (2022). Further validation of a Dutch translation of the Sussex Oxford compassion for the self scale in samples of crisis line volunteers, military personnel and nursing students. Frontiers in psychology, 13, 895850.
https://www.expertisecentrummggz.nl/onderzoek/alle-onderzoeken/verbeteren-van-mentale-prestatie-en-gezondheid/emotional-awareness/emotional-awareness
-
#8: Autisme in uniform | Het detail maakt het verschil
24 februari 2025 · 43 min
In deze aflevering hebben we het over Autisme Spectrum Stoornis bij Defensie. Kapitein Hanna Peereboom, opleidingspsycholoog op de Koninklijke Militaire School Luchtmacht, gaat in gesprek met Jose van Echtelt, projectleider van het kenniscentrum Neurodiversiteit van Defensie, en Adjudant Ivo Straub, die zelf recentelijk de diagnose heeft gekregen. Lees meer
Deze diagnose roept altijd veel vragen op. Kun je wel militair zijn met autisme? Moeten we tegenwoordig met iedereen rekening houden? En heeft niet iedereen een beetje autisme?
Luister naar onze ervaringen over de militaire opleiding en het militair zijn, maar ook naar ervaringen over het dagelijkse werk in teams binnen Defensie.
-
#7: ADHD in uniform | Kracht van de drive
3 februari 2025 · 47 min
Drie militairen met ADHD gaan in gesprek over hoe het is om ADHD te hebben binnen Defensie. Kapitein Hanna Peereboom, opleidingspsycholoog op de Koninklijke Militaire School Luchtmacht, gaat in gesprek met adjudant Arthur Bak en sergeant Martijn Mouws. Luister naar onze ervaringen en tips over de militaire opleiding, maar ook in het dagelijks werk in teams. Lees meer
-
#6: Focus - Militaire Mentale Vaardigheden deel 3
27 januari 2025 · 49 min
We gaan het in deze aflevering hebben over de mentale vaardigheid focus. Een wat minder bekende misschien, want bij mentale vaardigheden denken we vaak aan ademhaling of gedachten. Maar ook met het trainen van focus is veel winst te behalen. Denk maar aan het volgende voorbeeld: op de schietbaan schiet je de sterren van de hemel, tot je het wooord examen hoort, en ineens laat je andere dingen zien. Hoe werkt dat? Hier krijg je de tips en tools om hier mee aan de slag te gaan, niet alleen voor militairen maar ook voor burgers. Lees meer
In deze aflevering gaat opleidingspsycholoog Eva Rumke in gesprek met Nick Swart en Adjudant Ed van Harten. Nick is militair geweest bij de Korps Commandotroepen en geeft nu met zijn bedrijf Daring Minds trainingen in mentale vaardigheden in hoogrisico beroepen. Ed heeft veel ervaring in het trainen van mentale vaardigheden in de opleidingswereld van Defensie, bij onder andere Luchtmobiel.
Bronnen:
Schuijers. R. (2018). Focus, beter presteren door cirkeltraining. Deventer: Dam uitgeverij.
TGTF: Handboek Presteren onder druk. 2023
TGTF: Reader Militaire Mentale Vaardigheden. 2021
-
#5: Spanningsregulatie - Militaire Mentale Vaardigheden deel 2
27 januari 2025 · 50 min
In deze aflevering leer je over de militaire mentale vaardigheid Spanningsregulatie. Stressbestendigheid is een competentie die in alle militaire opleidingen belangrijk is. De militaire mentale vaardigheid spanningsregulatie, helpt je om stressbestendiger te worden. Wat houdt spanningsregulatie in? Hoe train je dit? Hoe presteer je met en zonder druk? In deze aflevering krijg je tips en tools om hier mee aan de slag te gaan, niet alleen voor militairen maar ook voor burgers. Lees meer
Kapitein Hanna Peereboom, opleidingspsycholoog op de Koninklijke Militaire School Luchtmacht, gaat in gesprek met Tommy Schraven, ex-militair en trainer in mentale kracht bij hoogrisicoeenheden.
Bronnen:
TGTF: Handboek Presteren onder druk. 2023
TGTF: Reader Militaire Mentale Vaardigheden. 2021
Yerkes, R. M., & Dodson, J. D. (1908). The relation of strength of stimulus to rapidity of habit-formation. Journal of Comparative Neurology and Psychology, 18(5), 459–482. https://doi.org/10.1002/cne.920180503
-
#4: Zelfspraak - Militaire Mentale Vaardigheden deel 1
27 januari 2025 · 42 min
In deze aflevering gaat Eva Rumke, opleidingspsycholoog bij de Koninklijke Militaire School Luchtmacht, in gesprek met Ashley Oomen en Stefan. Ashley is prestatiepsycholoog bij TGTF binnen de Landmacht, waarin zij een grote bijdrage heeft geleverd in het ontwikkelen en uitrollen van het programma Presteren onder druk. Stefan is instructeur bij de School Initiële Vorming Onderofficier, waarbij hij de Mentale Vaardigheden gebruikt in de praktijk. Lees meer
Wat zijn deze Mentale Vaardigheden en wat wordt daar mee gedaan binnen Defensie? En is dat nou wel allemaal nodig, of moeten militairen gewoon al mentaal krachtig zijn? Daarnaast duiken we verder in een van deze vaardigheden: zelfspraak. De gemiddelde persoon heeft meer dan 60.000 gedachten per dag. Maar hoe hebben deze gedachten invloed op hoe je je voelt en hoe je je gedraagt? En hoe kun je hier invloed op uitoefenen? In deze aflevering krijg je tips en tools om hier mee aan de slag te gaan, niet alleen voor militairen maar ook voor burgers.
Bronnen:
Fitzwater, J.P.J., Arthur, C.A., & Hardy, L. (2017). “The tough get tougher”: Mental skills training with elite military recruits. Sport, Exercise, and Performance Psychology, 7, 93-107
TGTF: Handboek Presteren onder druk. 2023
TGTF: Reader Militaire Mentale Vaardigheden. 2021
-
#3: Mindfulness | Situational awareness naar binnen
20 januari 2025 · 51 min
In deze aflevering gaat Dr. Rebecca Bogaers, kernexpert mentale kracht, in gesprek over mindfulness bij Defensie met twee gasten: Paul van Gogh, geestelijk verzorger met al meer dan 20 jaar ervaring met mindfulness en Dr. Remko van Lutterveld, senior wetenschappelijk onderzoeker bij het Expertisecentrum van de MGGZ waar hij onder anderen onderzoek doet naar de effectiviteit van mindfulness bij Defensie. Wat is mindfulness eigenlijk? En wat zijn volgens de wetenschap de positieve, maar ook negatieve, effecten van mindfulness? En hoe wordt mindfulness bij Defensie ingezet om welzijn en prestaties te verbeteren? Lees meer
Bronnen:
Khoury, B., Sharma, M., Rush, S. E., & Fournier, C. (2015). Mindfulness-based stress reduction for healthy individuals: A meta-analysis. Journal of psychosomatic research, 78(6), 519-528.
Greenberg, M. T., & Harris, A. R. (2012). Nurturing mindfulness in children and youth: Current state of research. Child development perspectives, 6(2), 161-166.
Chen, Y. H., Chiu, F. C., Lin, Y. N., & Chang, Y. L. (2022). The effectiveness of mindfulness-based-stress-reduction for military cadets on perceived stress. Psychological Reports, 125(4), 1915-1936.
Johnson, D. C., Thom, N. J., Stanley, E. A., Haase, L., Simmons, A. N., Shih, P. A. B., ... & Paulus, M. P. (2014). Modifying resilience mechanisms in at-risk individuals: a controlled study of mindfulness training in Marines preparing for deployment. American Journal of Psychiatry, 171(8), 844-853.
Luders, E., Cherbuin, N., & Gaser, C. (2016). Estimating brain age using high-resolution pattern recognition: Younger brains in long-term meditation practitioners. Neuroimage, 134, 508-513.
-
#1: De rol van de leidinggevende in de mentale kracht van medewerkers
14 oktober 2024 · 49 min
In deze aflevering gaat Rebecca Bogaers, kernexpert mentale kracht, in gesprek met Renaldo Ishaak, medeoprichter van KNAK, en zijn oud leidinggevende Onno Oudshoorn bij de IBT van de KMar. Zij gaan het hebben over de rol die een leidinggevende of instructeur heeft in de mentale kracht van medewerkers. Wat kun je doen als een medewerker mentale klachten ervaart? Waar ligt de verantwoordelijkheid voor het bespreekbaar maken van mentale klachten? En hoe zou je een gesprek kunnen aanknopen? Lees meer
Bronnen:
Joosen MCW, Lugtenberg M, Arends I, van Gestel HJAWM, Schaapveld B, Terluin B, van Weeghel J, van der Klink JJL, Brouwers EPM. Barriers and Facilitators for Return to Work from the Perspective of Workers with Common Mental Disorders with Short, Medium and Long-Term Sickness Absence: A Longitudinal Qualitative Study. J Occup Rehabil. 2022 Jun;32(2):272-283. doi: 10.1007/s10926-021-10004-9.
Van Beukering I, Joosen MCW, Bakker M, Dewa C, Bogaers RI, Lugtenberg M & Brouwers EPM. Line managers' knowledge and attitudes concerning how to support employees with mental health issues or illness: a cross-sectional study. Under review.
Bogaers R, Geuze E, van Weeghel J, Leijten F, van de Mheen D, Greenberg N, Rozema AD, Brouwers E. Mental health issues and illness and substance use disorder (non-)disclosure to a supervisor: a cross-sectional study on beliefs, attitudes and needs of military personnel. BMJ Open. 2023 Apr 12;13(4):e063125. doi: 10.1136/bmjopen-2022-063125.
Sharp, M.L., Fear, N. T., Rona, R. J., Wessely, S., Greenberg, N., Jones, N., & Goodwin, L. (2015). Stigma as a Barrier to Seeking Health Care Among Military Personnel With Mental Health Problems. Epidemiologic Reviews, 37(1), 144–162. https://doi.org/10.1093/epirev/mxu012
-
#2: Heimwee tijdens de militaire opleiding | Missen en wennen
14 oktober 2024 · 35 min
In deze aflevering gaat Hanna Peereboom, opleidingspsycholoog van de school luchtmacht, in gesprek over heimwee binnen de militaire opleidingen. Grote kans dat er nu al een aantal militairen denken: deze generatie kan ook niks meer aan.. Moeten we daar een hele podcast aan wijden? Kan tegenwoordig iedereen militair worden? En ben je wel geschikt als je heimwee hebt? Luister dan deze aflevering, want daar gaan we het precies over hebben. Aan tafel zitten adjudant Ivo Straub, klassencommandant en Eva Rumke, opleidingspsycholoog, beide werkzaam op de Koninklijke Militaire School Luchtmacht. Lees meer
Leer wat heimwee is, waarom het zoveel voorkomt tijdens de militaire opleidingen en wat je eraan kunt doen.
Bronnen:
Flach, A., De Jager, M. L., & Van de Ven, C. P. H. W. (2000). Fight or flight? The drop-out phenomenon during initial military training: Homesickness. In The 42nd annual conference of the International Military Testing Association (pp. 181-187).
Banning, E. J. (2010). The effect of homesickness on Air Force Academy cadets.
-
Trailer Mentale Kracht Defensie: de HOOFDtaak
14 oktober 2024 · 7 min
In deze aflevering gaat Rebecca Bogaers, kernexpert mentale kracht Duurzaam Gezond Inzetbaar Defensie, in gesprek met Hanna Peereboom en Eva Rumke, beide opleidingspsychologen van de Koninklijke Militaire School Luchtmacht. Hoe is deze podcast ontstaan? En waarom 'de HOOFDtaak'? Welke onderwerpen gaan in deze podcast aan bod komen? Lees meer